24.11.17
Ματωμένη Πισίνα Εκτύπωση E-mail
Γράφει ο/η -   
06.12.07
Ματωμένη πισίνα

Το Ολυμπιακό κίνημα πολλές φορές στη σύγχρονη ιστορία του έχει πληγωθεί από πολιτικές παρεμβάσεις που θέλησαν να εκμεταλλευτούν την παγκόσμια απήχηση των αγώνων για να πετύχουν τους σκοπούς τους, είτε με ωμούς εκβιασμούς, είτε με αιματηρές επιχειρήσεις. Πολύ περισσότερες φορές έχει γραφτεί και έχει ειπωθεί πως ο αθλητισμός θα πρέπει να ενώνει τους λαούς και να αποτελεί μέσο για τη συναδέλφωση των ανθρώπων.


Έχουν υπάρξει όμως μερικές στιγμές στην πορεία αυτή των Ολυμπιακών αγώνων που οι ίδιοι οι αθλητές έχουν πάρει στα χέρια τους τον αθλητισμό και τον έχουν χρησιμοποιήσει σαν όπλο εναντίον της πολιτικής. Ποιός άραγε μπορεί να ξεχάσει τις υψωμένες γροθιές των δυο μαύρων Αμερικανών σπρίντερ πάνω στο βάθρο των νικητών στην Ολυμπιάδα του Μέξικο Σίτι, ένα ηχηρό χαστούκι στα μούτρα της ρατσιστικής και συντηρητικής Αμερικής;

Η ποιός δεν θυμάται το λαμπερό νέγρικο χαμόγελο του Τζέσε Όουενς τη στιγμή που κοιτάει προς το θεωρείο των επισήμων του τρίτου Ράιχ, στους αγώνες του Βερολίνου, έχοντας καταρρίψει ολοκληρωτικά μέσα σε μία μόνο εβδομάδα την γελοία προπαγάνδα περί Άρειας φυλής που τόσο προσεκτικά έχτιζαν ο Γκέμπελς και οι όμοιοί του για χρόνια ολόκληρα;

Τίποτα όμως από όλα αυτά δεν είναι ικανό να φτάσει την απελπισία και συγχρόνως το μεγαλείο, την οργή και παράλληλα τον πόνο, την περηφάνια και μαζί το μίσος που βρέθηκαν μέσα στην πισίνα της Μελβούρνης το 1956, στο πιο θρυλικό παιχνίδι πόλο σε όλη την ιστορία του αθλήματος και σε μια από τις συγκινητικότερες ανθρώπινες στιγμές του παγκόσμιου αθλητισμού.

Το SPORT 24 γυρίζει 51 χρόνια πίσω, στις 6 Δεκεμβρίου του 1956, στη συνάντηση ανάμεσα στις εθνικές ομάδες υδατοσφαίρισης της Ουγγαρίας και της Σοβιετικής Ένωσης, μια συνάντηση που έμεινε γνωστή στα χρονικά ως «το μπάνιο στο αίμα».

Η εποχή

Στις 23 Οκτωβρίου του 1956 μια μικρή φοιτητική διαδήλωση στη Βουδαπέστη εξελίχθηκε μέσα σε μερικές ώρες σε μαζική λαϊκή εξέγερση κατά του καθεστώτος. Για λίγες μέρες οι Ούγγροι πίστεψαν πως θα μπορούσαν να αποτινάξουν από πάνω τους τον Σοβιετικό ζυγό και να κατακτήσουν την αυτοδιάθεση και την ελευθερία τους. Μια εβδομάδα αργότερα, την 1η Νοεμβρίου, σοβιετικός στρατός και τανκς μπήκαν στη χώρα και κατέπνιξαν την επανάσταση στο αίμα. Οι νεκροί υπολογίζονται σε 2.500 ενώ οι τραυματίες ξεπέρασαν τους 13.000.

Την ώρα που άρχιζε η σοβιετική επίθεση στη Βουδαπέστη, η εθνική ομάδα πόλο της Ουγγαρίας βρισκόταν σε ένα προπονητικό κέντρο στα περίχωρα της πόλης και έκανε την προετοιμασία της για τους Ολυμπιακούς αγώνες της Μελβούρνης, όπου και θα υπερασπιζόταν τον τίτλο που είχε κερδίσει τέσσερα χρόνια πριν στο Ελσίνκι. Με τους αγώνες να απέχουν χρονικά μόνο δυο μήνες, οι Μαγιάροι πολίστες μεταφέρθηκαν εσπευσμένα στη γειτονική Τσεχοσλοβακία, ώστε να μπορέσουν να συνεχίσουν απρόσκοπτα τις προπονήσεις τους μακριά από τα πεδία της μάχης.

Μόνο όταν η αποστολή έφτασε στην Αυστραλία, μπόρεσαν οι Ούγγροι να πληροφορηθούν την πραγματική έκταση των γεγονότων που είχαν συμβεί στη χώρα τους, με φυσικό επακόλουθο την ανησυχία όλων για τις οικογένειές τους, τους φίλους και τους γνωστούς τους. Οι αθλητές είδαν τη συμμετοχή τους στους αγώνες σαν μια πράξη ευθύνης απέναντι στους συμπατριώτες τους, αποκτώντας έτσι διπλό κίνητρο για τη νίκη. Εκτός από την αθλητική διάκριση, ήθελαν να παλέψουν και για την τιμή της χώρας τους. «Αισθανθήκαμε πως δεν παίζαμε μόνο για τους εαυτούς μας, αλλά για όλους τους Ούγγρους», δήλωσε ο Έρβιν Ζάντορ Μαγιάρος πολίστας μετά το ματς.

Την ίδια στιγμή η διεθνής κοινότητα είχε πλέον πληροφορηθεί με λεπτομέρειες τη σοβιετική αγριότητα στην καταστολή της εξέγερσης και σε όλα τα στάδια της Αυστραλίας οι θεατές αποθέωναν τους Ούγγρους αθλητές σε όποιο άθλημα και αν αγωνίζονταν.

Το παιχνίδι

Το πρωΐ της 6ης Δεκεμβρίου, λίγες ώρες πριν την έναρξη της συνάντησης, οι Ούγγροι πολίστες συγκεντρώθηκαν στον ξενώνα που διέμεναν και συμφώνησαν πως πήγαιναν σε πόλεμο. Αποφάσισαν να προκαλέσουν τους αντιπάλους τους χρησιμοποιώντας τα ρώσικα που υποχρεωτικά μάθαιναν στο σχολείο. Σύμφωνα με τα λεγόμενα του Ζάντορ, «θέλαμε να τους εκνευρίσουμε ώστε να τους κάνουμε να χάσουν την αυτοσυγκέντρωσή τους».

Από την αρχή το παιχνίδι ξέφυγε από κάθε έλεγχο με σκληρά χτυπήματα μέσα και έξω από το νερό. Οι κλωτσιές και οι γροθιές έπεφταν ασταμάτητα εκατέρωθεν. Κάποια στιγμή ο αρχηγός της Ουγγρικής ομάδας, Ντέζο Γιαρμάτι, κατάφερε ένα σχεδόν δολοφονικό χτύπημα στο πρόσωπο ενός αντιπάλου, σηκώνοντας αμέσως μετά τη σφιγμένη γροθιά του προς το πλήθος που τον αποθέωσε. Ενώ η κατάσταση μέσα στην πισίνα πήγαινε από το κακό στο χειρότερο, ο Ζάντορ είχε ήδη καταφέρει να σκοράρει δυο φορές, προκαλώντας πραγματικό ντελίριο στις κερκίδες που φώναζε ρυθμικά: «Hajra Magyarok!» (πάμε Ούγγροι!).

Μπαίνοντας στα τελευταία λεπτά του παιχνιδιού και ενώ το σκορ ήταν ήδη 4-0 υπέρ της Ουγγρικής ομάδας, ο Ζάντορ μάρκαρε τον Βαλεντίν Προκόποφ, στον οποίο είχε ήδη απευθύνει δεκάδες βρισιές και προσβολές από τον Χρουστσόφ μέχρι την οικογένειά του. Ο Σοβιετικός γύρισε και του έριξε ένα ντιρέκτ βγαλμένο μέσα από ρινγκ, σκίζοντάς του το πρόσωπο κάτω από το δεξί μάτι. Ο Ζάντορ αναγκάστηκε να εγκαταλείψει την πισίνα για να του προσφερθούν άμεσα οι πρώτες βοήθειες. Η θέα της αιμορραγίας στο πρόσωπο του Ούγγρου αθλητή ήταν η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι και οδήγησε το εξοργισμένο πλήθος στα άκρα.

Δεκάδες θεατές ανάμεσά τους και πολλοί αυτοεξόριστοι Ούγγροι έφυγαν από τις θέσεις τους και περικύκλωσαν την πισίνα απειλώντας τους Σοβιετικούς με λιντσάρισμα. Για να αποφύγει τα χειρότερα η αυστραλιανή αστυνομία και ενώ απέμενε μόνο ένα λεπτό για τη λήξη της συνάντησης, επενέβη με ισχυρές δυνάμεις, αναγκάζοντας τον κόσμο να εκκενώσει τις κερκίδες και υποχρεώνοντας τους διαιτητές να διακόψουν το ματς.

Την επόμενη μέρα το ματωμένο πρόσωπο του Ζάντορ έκανε το γύρο του κόσμου στα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων, ενώ τα εκτεταμένα ρεπορτάζ των απεσταλμένων δημοσιογράφων στην Αυστραλία μετέφεραν με κάθε λεπτομέρεια τα επεισόδια που είχαν εκτυλιχθεί στην πισίνα της Μελβούρνης. Η ουγγρική ομάδα ανακυρήχτηκε νικήτρια, αφού βρισκόταν συνεχώς μπροστά στο σκορ και στον τελικό κέρδισε 2-1 τους Γιουγκοσλάβους κατακτώντας την πρώτη θέση στο τουρνουά και φυσικά το χρυσό μετάλλιο μέσα σε πρωτόγνωρη αποθέωση στην τελετή της απονομής από χιλιάδες παραληρούντες υποστηρικτές της. Αμέσως μετά τη λήξη των αγώνων, τα περισσότερα από τα 100 συνολικά μέλη της Ουγγρικής Ολυμπιακής αποστολής δεν επέστρεψαν στην πατρίδα τους και ζήτησαν πολιτικό άσυλο σε χώρες της Δύσης.

Freedom's Fury

Το 2006, με την ευκαιρία της συμπλήρωσης 50 χρόνων από την Ουγγρική επανάσταση, γυρίστηκε ένα ντοκιμαντέρ με τον τίτλο «Freedomʼs Fury» (Λύσσα για ελευθερία), το οποίο παρουσιάζει την ιστορία αυτού του παιχνιδιού. Την παραγωγή έκανε ο Κουεντίν Ταραντίνο, ο οποίος χαρακτήρισε το συγκεκριμένο ματς ως «την καλύτερη ιστορία που δεν ειπώθηκε ποτέ». Αφηγητής είναι ο Μαρκ Σπιτς, ο μεγάλος Αμερικανός Ολυμπιονίκης της κολύμβησης με τα 7 χρυσά μετάλλια στο Μόναχο, ο οποίος όταν ήταν έφηβος, είχε ως προπονητή τον Έρβιν Ζάντορ.

Μια ακόμα ταινία έχει γυριστεί με το ίδιο θέμα. Πρόκειται για την «Children of glory» (Τα παιδιά της δόξας), ουγγρικής παραγωγής και σκηνοθεσίας της Krisztina Goda. Η ταινία βγήκε στους κινηματογράφους στις 23 Οκτωβρίου του 2006, την ημέρα δηλαδή που συμπληρώνονταν 50 χρόνια από την έκρηξη της επανάστασης. Στο φιλμ παρουσιάζονται τα γεγονότα του 1956 μέσα από τη ζωή ενός πολίστα της Εθνικής Ουγγαρίας και μιας φοιτήτριας.

Το τρέιλερ του ντοκιμαντέρ «Freedomʼs Fury»


Βίντεο 2: Το τρέιλερ της ταινίας «Children of glory»


Συντάκτης: Θανάσης Κρεκούκιας

Πηγή: Sport24